Als je mij tien jaar geleden had verteld dat ik nu Consulent Seksuele Gezondheid zou zijn dan had ik je erg vreemd aangekeken. Hoewel ik wel altijd al veel met het onderwerp seksualiteit bezig was, had dat voor mij vroeger meer een negatieve bijklank. Ik had me waarschijnlijk niet kunnen voorstellen hoe ik nu tegen dit onderwerp aan zou kijken en waar ik nu voor sta. Laat me je meenemen in mijn verhaal over hoe ik hier ben beland.

“Wanneer je God onder ogen komt, hoe wil je daar dan staan? Als een levenslustige jonge vrouw die fris is gebleven in een wereld vol vluchtige seksuele contacten? Of als een vrouw die haar maagdelijkheid al jong heeft verloren door toegeeflijk te zijn tegenover leuke maar begerige jongens?” Dit staat op de achterflap van een boek waarmee ik ben opgegroeid: ‘Het gevecht van iedere jonge vrouw’. Dit boek vertelde mij dat ik koste wat kost seks moest bewaren voor het huwelijk en dat alle vormen van seks buiten het huwelijk zondig zijn, ongelukkig maken en zorgen voor soa’s (Ethridge & Artenburn, 2009). Dat reinheid en puurheid een van de belangrijkste dingen zijn om na te streven als christen, en dat wanneer je niet meer ‘puur’ bent minder waard zou zijn, als een afgelikte boterham.

Dit is de visie op seksualiteit die ik mij eigen maakte als tiener. Ik vermeed seksuele prikkels zoveel mogelijk, zodat ik rein zou blijven. Ik vermeed bepaalde muziek, tv programma’s, ik ging niet uit en hield me zo min mogelijk bezig met de veranderingen en ontwikkelingen in mijn lijf. Ik was erg gepassioneerd over het bewaren van seks tot het huwelijk en alles wat daarbij kwam kijken (bijv. niet samen slapen of niet ‘onder de gordel’ komen) en verkondigde dit ook aan gewillige en minder gewillige leeftijdsgenoten. Op dat moment voelde ik me daar goed bij, en gaf het mij een overzichtelijk kader om in te leven en om mezelf te beschermen, maar deze manier van kijken naar seksualiteit had een negatieve invloed op mijn seksuele ontwikkeling.


Photo by Jacqueline-Day on Unsplash


Het moment waarop ik dacht: ‘Dit is geloof ik niet gezond…’ weet ik nog goed. Ik keek samen met mijn vriend de serie Suits, waarin een seksscène begon. Ik kneep mijn ogen dicht, deed mijn handen over mijn oren en riep: ‘Zet het uit!’. Ik was helemaal overstuur van het zien van het voorspel en de seksuele geluiden. Wat was hier aan de hand? Was ik bang voor seks? Hoe moest ik later zelf een prettig seksleven hebben als ik hier zo heftig op reageerde? Na dit ‘incident’ zag ik dat er voor mij iets moest veranderen, dat ik zo niet seksueel gezond was, en begon ik mij te verdiepen in seksualiteit. Dit deed ik wel vanuit een ander perspectief dan het conservatief christelijke perspectief uit de boeken die ik als tiener had gelezen, want die hadden me immers hier gebracht. Zo las ik onder andere ‘Pure’ van Linda Kay Klein en ‘Sex, God and the Conservative Church’ van dr. Tina Schermer Sellers, en ook ‘seculiere’ boeken zoals ‘Come As You Are’ van Emily Nagoski. Ik leerde onder andere over het ontstaan van de purity movement en purity culture in de jaren negentig, als reactie op de seksuele revolutie in Amerika. De purity movement legde grote nadruk op het wachten met seks tot het huwelijk, het ‘rein’ blijven voor je toekomstige partner. Dit houdt in dat je alle vormen van seks bewaart voor het huwelijk, je je bescheiden (‘modest’) kleed en dat je probeert om alle gedachten van lust of seksuele gevoelens probeert te vermijden (Klein, 2018). Deze stroming bleef niet alleen in Amerika maar waaide ook over naar Nederland, onder de naam: ‘Ware Liefde Wacht’ (Trouw, 1994), en hun gedachtegoed viert nog steeds hoogtij in veel conservatieve of evangelische kerken.

Ik las en hoorde verhalen van mensen over de negatieve effecten die deze cultuur en dit gedachtengoed op vrouwen had (gehad) en ik vond veel herkenning. Veel vrouwen die opgegroeid zijn met boodschappen van de purity movement voelen zich niet verbonden met hun lichaam en ervaren veel negativiteit rondom hun lichamelijkheid en seksualiteit (Klein, 2018). Door schaamtegevoelens en het hebben moeten onderdrukken van seksuele prikkels leren veel vrouwen hun eigen lichaam leren niet kennen. Ze weten daardoor als ze seksueel actief worden niet wat ze fijn vinden, wat ze dus ook niet uit kunnen leggen aan hun partner. Dit zorgt voor minder opwinding tijdens seksuele activiteit, meer seksuele pijn en het niet optreden van een orgasme (Schermer Sellers, 2017). Ook kunnen deze vrouwen minder goed hun grenzen herkennen en bewaren, wat hen kwetsbaar maakt voor ongewenst seksueel contact. Problematiek als pijn bij de seks, prestatieangst, orgasme- en opwindingsproblematiek, schaamte en negatieve gedachten komen helaas ook rijkelijk voor in christelijke huwelijken (Gregoire & Lindenbach, 2021).

Ik ben zelf ook een ‘product’ van de purity culture en heb hard moeten werken om mijn eigen seksualiteit op een latere leeftijd op een gezonde manier verder te ontwikkelen. Ik heb ervaren hoe het is om seksuele gevoelens te onderdrukken om ze vervolgens weer op te moeten graven. Hoe het is om van je lichaam en seksualiteit vervreemd te zijn en om bang te zijn voor seks. Van jonge vrouwen om mij heen die in dezelfde kerkstroming en/of met boodschappen van de purity culture op zijn gegroeid weet ik dat bovenstaande ervaringen in meer of mindere mate worden gedeeld. De purity culture heeft ook diepe invloed op mannen, maar komt een andere keer in een ander artikel. Ook vanuit mijn werk als jongerenwerker heb ik gezien dat de purity movement ook nog grip heeft op de volgende generatie en ik vind dat dat moet stoppen. Door bovenstaande bespreekbaar te maken hoop ik vrouwen erkenning te bieden en hen aan te moedigen om geleden pijn van zich af te werpen en om hun seksualiteit te leren omarmen.


Ben je benieuwd wat ik nu hoop te bereiken als Consulent Seksuele Gezondheid? Lees dan binnenkort het tweede deel van mijn verhaal.

1 reply

Leave a Reply

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *